Grzegorz Szlefarski - Stanisław Staszic i przemysłowe dziedzictwo Miedzianej Góry

Dzisiaj, 20 stycznia, przypada 200. rocznica śmierci Stanisława Staszica. Jako Przewodni Świętokrzyski i mieszkaniec Miedzianej Góry, która posiada tak bogatą historię górniczo-hutniczą, wychowując się w cieniu monumentalnego Muru Oporowego, który obchodzi w tym roku swoje 200 urodziny, czułem się zobowiązany do napisania kilku słów o tym wydarzeniu.

Od lat oprowadzam uczniów, mieszkańców i turystów po ruinach Zakładu Wielkopiecowego w Bobrzy opowiadając o Staszicu i jego dokonaniach dla naszego regionu. Zapraszam do przeczytania przygotowanych przeze mnie informacji na temat Staszica i jego związków z Miedziana Góra. Jest to niewątpliwie uzupełnienie rajdu "Szlakiem idei Staszica. 200 lat pamięci i dziedzictwa", który odbył się 18 stycznia br.

Kościół św. Jakuba - czyli zanim w Chęcinach pojawili się Franciszkanie

Nie od dziś wiadomo, że instytucje kościelne, odgrywały kluczową rolę w powstawaniu i rozwoju wielu osad i miast, zwłaszcza w średniowiecznej Europie. Czy kościół św. Jakuba w Chęcinach był zaczątkiem do powstania Chęcin? Tego nie możemy być pewni. Większy wpływ miało rozwijające się okoliczne górnictwo kruszcowe. Pewne jest jednak to, że nieistniejący dziś kościół górniczy św. Jakuba był pierwszym chęcińskim kościołem. 

Kacper Fodyga - jego historia, dzieła i życie w Chęcinach

Kacper Fodyga - choć urodził się w dalekim Mesocco (w pobliżu jeziora Como, obecnie to teren Szwajcarii, tuż przy granicy z Włochami), niemal całe swe zawodowo życie spędził w Chęcinach, pracując jako rzeźbiarz, architekt i przedsiębiorca a także chęciński wójt. Pozostawił w swym dorobku szereg dzieł architektonicznych i rzeźbiarskich.

Kacper Fodyga - obraz olejny z kościoła parafialnego pw św. Bartłomieja w Chęcinach,
wzorowany na zaginionym portrecie trumiennym

Wytopki Ołowiu w Tokarni. Relacja z 33. edycji

Prawdopodobny początek eksploatacji rud oraz hutnictwa ołowiu w rejonie Chęcin można datować na początek XIV wieku. Historycy wiążą ten moment z lokacją Chęcin, z budowlami Kazimierza Wielkiego i wzmożoną eksploatacją kamienia budowlanego, czy działalnością Cystersów wąchockich. W XVII wieku Chęciny były ośrodkiem ustępującym pod względem wydobycia jedynie Olkuszowi. Zaczynają tu pracować huty gwareckie z metalurgią ołowiu, np. w Woli Murowanej.